ဘာရူဝါ (သို့မဟုတ်) မရမာကြီးလူမျိုးတို့၏ မျိုးနွယ်ဇစ်မြစ် — အင်ဒို-အာရိယန် လား၊ တိဗက်-မြန်မာလား

ဘာရူဝါ (သို့မဟုတ်) မရမာကြီးလူမျိုးတို့၏ မျိုးနွယ်ဇစ်မြစ် — အင်ဒို-အာရိယန် လား၊ တိဗက်-မြန်မာ လား

Infographic about Barua (မရမာကြီး)

မြန်မာ–ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နယ်စပ်ဒေသများဖြစ်သည့် ရခိုင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း (မောင်တော၊ ဘူးသီးတောင်) နှင့် စစ်တကောင်းဒေသတစ်ဝိုက်တွင် အခြေချနေထိုင်ကြသော ဘာရူဝါ (Barua) သို့မဟုတ် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ခေါ်ဆိုသည့် မရမာကြီးလူမျိုး များသည် ထူးခြားသည့် သမိုင်းကြောင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနောက်ခံရှိသော ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။

၎င်းတို့၏ လူမျိုးနွယ်ဇစ်မြစ်ကို လေ့လာပါက ဘာသာစကား၊ သမိုင်းကြောင်းနှင့် တရားဝင်သတ်မှတ်ချက်များအရ အင်ဒို-အာရိယန် (Indo-Aryan) နှင့် တိဗက်-မြန်မာ (Tibeto-Burman) နှစ်မျိုးလုံး၏ ဆုံမှတ်တွင် တည်ရှိနေသည်ကို တွေ့ရသည်။

အဓိကကဏ္ဍအလိုက် ခွဲခြားလေ့လာချက်

• ဘာသာစကားအရ (Linguistic): အင်ဒို-အာရိယန် (Indo-Aryan)

• ဘာရူဝါအများစု၏ မိခင်ဘာသာစကားမှာ ဘင်္ဂါလီနွယ်ဝင် အင်ဒို-အာရိယန်ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည့် စစ်တကောင်းစကား (Chittagonian) ဖြစ်သည်။ သို့သော် မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းတွင် အခြေချနေထိုင်ကြသော မရမာကြီးအသိုက်အဝန်းမှာမူ ရခိုင်စကား (တိဗက်-မြန်မာနွယ်) နှင့် မြန်မာစကားကို အဓိက ပြောဆိုကြသည်။

• မျိုးရိုးနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ (Ethnic / Ancestral): ပေါင်းစပ်မျိုးနွယ် (Mixed)

• သမိုင်းနှင့် မနုဿဗေဒဆိုင်ရာ မှတ်တမ်းများအရ ဘာရူဝါတို့သည် စစ်တကောင်းလွင်ပြင်ဒေသကို ရခိုင်ဘုရင်များ စိုးမိုးအုပ်ချုပ်ခဲ့စဉ်ကာလက အခြေချခဲ့သော ရခိုင် (တိဗက်-မြန်မာ) မျိုးနွယ်များနှင့် ဒေသခံ ဘင်္ဂါလီ (အင်ဒို-အာရိယန်) လူမျိုးများအကြား ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ ထိမ်းမြားဆက်ဆံမှုမှ ဆင်းသက်လာသည့် သွေးနှောအနွယ်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။

• ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု (Cultural & Religious): ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ

• ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အခြားသော အင်ဒို-အာရိယန်အနွယ်ဝင်များ (မွတ်စလင်နှင့် ဟိန္ဒူ) နှင့်မတူဘဲ (ထေရဝါဒ) ဗုဒ္ဓဘာသာကို လက်ကိုင်ထားကြသည်။ သာသနာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဓလေ့ထုံးတမ်းများတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၊ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံတို့နှင့် ရှေးယခင်ကတည်းက ခိုင်မာသော ဆက်သွယ်မှုရှိခဲ့သည်။

• မြန်မာနိုင်ငံ၏ သတ်မှတ်ချက် (Myanmar Classification): တိဗက်-မြန်မာအနွယ်ဝင်

• မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် တိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စုစာရင်းတွင် မရမာကြီး အမည်ဖြင့် အသိအမှတ်ပြုထားပြီး တိဗက်-မြန်မာအနွယ်ဝင် ရခိုင် တိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စုခွဲအဖြစ် ထည့်သွင်းသတ်မှတ်ထားသည်။

ကောက်ချက်

ဘာရူဝါ (မရမာကြီး) တို့သည် —

1. မိခင်ဘာသာစကားနှင့် အနွယ်အရ ခွဲခြားပါက အင်ဒို-အာရိယန် (Indo-Aryan) အုပ်စုတွင် ပါဝင်သည်။

2. သမိုင်းကြောင်း၊ ပထဝီနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တိုင်းရင်းသား သတ်မှတ်ချက်အရ ကြည့်ပါက တိဗက်-မြန်မာ (Tibeto-Burman) အနွယ်ဝင် ရခိုင်မျိုးနွယ်များနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်နွှယ်တည်ရှိနေသည်။

ဘာရူဝါ (သို့မဟုတ်) မရမာကြီးလူမျိုးတို့၏ မျိုးရိုးဗီဇ (DNA) နှင့် ဇစ်မြစ်အမှန်

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ အရှေ့တောင်ပိုင်း စစ်တကောင်းဒေသနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ ရခိုင်ပြည်နယ်တို့တွင် အခြေစိုက်နေထိုင်ကြသည့် ဘာရူဝါ (Barua) သို့မဟုတ် မရမာကြီး (Maramagyi) လူမျိုးများသည် တောင်အာရှဒေသတွင် ရှားပါးစွာ ကျန်ရှိနေသော ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာဝင် လူမျိုးစုတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။

၎င်းတို့၏ ရုပ်သွင်ပြင်၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဘာသာစကားတို့ကြောင့် သမိုင်းတလျှောက် "အင်ဒို-အာရိယန်လော၊ တိဗက်-မြန်မာလော" ဟု မကြာခဏ အငြင်းပွားဖွယ် ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ ယခုအခါ ခေတ်သစ် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသန (Population Genetics & DNA) များအရ မရမာကြီးတို့၏ သွေးသားဇစ်မြစ်ကို သိပ္ပံနည်းကျ တိကျစွာ အဖြေထုတ်လာနိုင်ပြီ ဖြစ်ပါသည်။

ခန္ဓာကိုယ်ဆဲလ် မျိုးရိုးဗီဇ အချိုးအစား (Autosomal DNA Analysis)

စစ်တကောင်းနှင့် ဘင်္ဂလားဒေသရှိ လူဦးရေအုပ်စုများကို ဂျီနုမ်း (Genome) အလိုက် စစ်ဆေးမှုများအရ မရမာကြီးတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်ဆဲလ် DNA တွင် အဓိက မျိုးရိုးဗီဇနှစ်ခု ရောယှက်နေသည်ကို တွေ့ရသည် —

• တောင်အာရှ (အင်ဒို-အာရိယန်) မျိုးရိုးဗီဇ — ၆၅% မှ ၇၅% ခန့်

• မရမာကြီးတို့၏ ဗီဇအခြေခံအုတ်မြစ်သည် အိန္ဒိယမြောက်ပိုင်းနှင့် ဘင်္ဂလားဒေသမှ အင်ဒို-အာရိယန်နွယ်ဝင်များနှင့် တိုက်ရိုက်ဆင်တူပြီး၊ ၎င်းတို့သည် သမိုင်းဦးကာလက မဂဓနှင့် အရှေ့အိန္ဒိယတို့မှ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် မျိုးနွယ်များဖြစ်ကြောင်း ပြသနေသည်။

• အရှေ့နှင့် အရှေ့တောင်အာရှ (တိဗက်-မြန်မာ) မျိုးရိုးဗီဇ — ၂၅% မှ ၃၅% ခန့်

• ဒေသတွင်း နေထိုင်သည့် တိဗက်-မြန်မာအနွယ်ဝင်များ (ရခိုင်၊ မရမာ၊ သက်/စက္ကမ စသည့်လူမျိုးစုများ) ထံမှ ကူးစက်လာသော ဗီဇဖြစ်သည်။ သာမန်ဘင်္ဂါလီ မွတ်စလင်/ဟိန္ဒူတို့တွင် အရှေ့အာရှဗီဇ ၅% မှ ၁၅% ခန့်သာ တွေ့ရလေ့ရှိသော်လည်း မရမာကြီးတို့တွင် ၃၅% အထိ မြင့်မားနေခြင်းက ရခိုင်-မရမာတို့နှင့် သွေးသားနီးကပ်စွာ ပေါင်းစည်းခဲ့မှုကို ခိုင်မာစေသည်။

ဖခင်နှင့် မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော မျိုးရိုးလက္ခဏာများ (Haplogroups)

သိပ္ပံနည်းကျ အနှစ်ချုပ်သုံးသပ်ချက်

မျိုးရိုးဗီဇ (DNA) စစ်ဆေးချက်များအရ ဘာရူဝါ (မရမာကြီး) တို့သည် —

1. မူလအခြေခံအားဖြင့် တောင်အာရှ (အင်ဒို-အာရိယန်) မျိုးနွယ်အပေါ် အခြေတည်ထားသည်။

2. ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာကို အတူတကွ ကိုးကွယ်ရင်း ရခိုင်နှင့် မရမာလူမျိုးများနှင့် အပြန်အလှန် အိမ်ထောင်ပြု သွေးနှောခဲ့သည့်အတွက် တိဗက်-မြန်မာ (အရှေ့တောင်အာရှ) သွေးသား သိသိသာသာ ရောယှက်စီးဆင်းနေသည်။

ထို့ကြောင့် ဘာရူဝါ (မရမာကြီး) လူမျိုးတို့သည် အင်ဒို-အာရိယန်နှင့် တိဗက်-မြန်မာ ယဉ်ကျေးမှု၊ သွေးသားနှစ်ရပ်လုံးကို ထူးခြားစွာ ပေါင်းကူးထိန်းသိမ်းထားသည့် လူမျိုးစုတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။